Wat moet je website voor iemand doen?

Je hebt een website nodig, of je huidige site voelt niet meer goed. Dan begint het gesprek vaak bij de vorm. Welke kleuren, welke foto's, wat vinden we mooi? Logisch, want dat zie je. Maar een website die alleen mooi is, laat bezoekers zoeken. De betere eerste vraag is: wat moet deze website voor iemand doen?

Begin bij één bezoeker

Denk niet aan "de doelgroep", maar aan één persoon. Iemand die vandaag op je site terechtkomt. Waar komt die vandaan? Wat typte die in Google? En wat wil die persoon over een minuut gedaan hebben?

Voor een fysiotherapeut is dat misschien: weten of je behandeling vergoed wordt en een afspraak maken. Voor een architect: zien of je stijl past en begrijpen hoe een eerste gesprek gaat. Voor een webshop: snel het juiste product vinden en zonder gedoe afrekenen.

Hoe concreter je die persoon voor je ziet, hoe makkelijker de rest wordt. Elke pagina, elke knop en elke zin kun je dan toetsen. Helpt dit die bezoeker verder, of niet?

Schrijf de taken op

Een bezoeker komt bijna altijd met een taak. Iets willen weten, iets willen vergelijken of iets willen doen. Schrijf die taken op en zet ze op volgorde van belang. Bij de meeste websites zijn het er niet meer dan drie of vier.

Die lijst is waardevoller dan het mooiste moodboard. Hij vertelt je welke pagina's je nodig hebt, wat er bovenaan moet staan en wat best een klik verder mag. Wat niet bij een taak hoort, kan vaak weg. Dat maakt je site niet armer, maar rustiger.

Een goede website voelt als een warm onthaal. Je weet meteen waar je bent, wat het bedrijf doet, voor wie en hoe je contact opneemt. Bij lokale bedrijven is de belangrijkste taak vaak heel eenvoudig: bellen of langskomen. Mijn vaste advies is dan ook om telefoonnummer en plaats bovenaan te zetten, niet weggestopt in de footer.

De eerste seconden

Iemand die op je homepage landt, beslist snel of die goed zit. Niet door alles te lezen, maar door te scannen. De kop, een beeld, de eerste zin, de knoppen. Binnen een paar tellen moet duidelijk zijn wat je doet, voor wie en wat iemand nu kan doen.

Dat lukt zelden met een algemene slogan. "Wij maken het verschil" zegt niets. "Fysiotherapie in Utrecht, ook 's avonds, vergoed door je zorgverzekeraar" zegt alles. Het is minder poëtisch, maar de juiste bezoeker voelt zich meteen gezien.

Eén opening, één verhaal

Kijk eens naar de bovenkant van je homepage. Staat daar een foto die iets anders vertelt dan de kop? Een slogan die niet aansluit op de knoppen eronder? Dan vechten de onderdelen om aandacht, en de bezoeker moet zelf uitzoeken wat belangrijk is.

Sterke websites doen het andersom. Beeld, kop en een korte introductie vertellen samen één verhaal. Het beeld laat zien waar het over gaat, de kop zegt het in woorden en de knop maakt duidelijk wat je nu kunt doen.

Dat is de les, welke stijl je ook kiest. Bepaal eerst wat je wilt vertellen. Laat inhoud, navigatie en vorm daarna allemaal dat ene verhaal ondersteunen. Een rustig ontwerp is meestal het gevolg van duidelijke keuzes, niet van weglaten om het weglaten.

Mooi mag, als het helpt

Dit betekent niet dat vorm onbelangrijk is. Een verzorgd ontwerp wekt vertrouwen, en vertrouwen is voor veel websites precies wat ze moeten opbouwen. Goede typografie maakt lezen prettiger. Een herkenbare stijl blijft hangen.

Het verschil zit in de volgorde. Wie begint bij de vorm, gaat later de inhoud erin proppen. Wie begint bij de bezoeker, weet waar de vorm voor dient. Dan wordt mooi ook nuttig.

Je volgende stap

Pak een leeg vel en maak deze zin af: "Iemand komt op mijn website om ..." Doe het voor de drie belangrijkste bezoekers. Leg die zinnen daarna naast je huidige homepage. Zie je binnen vijf seconden waar elk van hen moet klikken? Zo niet, dan weet je waar je begint.

Wil je verder kijken? De whitepaper over de vijftien kenmerken van een goede website geeft je een checklist om je hele site langs te lopen.